De verkeerskundige lost moeilijke dynamische puzzels op

De verkeerskundige lost moeilijke dynamische puzzels op
Verkeersmodel helpt de toekomst voorspellen
Verhaal: hoe blijf je gebruik maken van de weg tijdens werkzaamheden?

Verkeerskundigen bij Rijkswaterstaat lossen dagelijks een moeilijke dynamische puzzel op. Hoe kun je als weggebruiker gebruik blijven maken van de snelweg terwijl er flink aan gewerkt wordt? Saar is verkeerskundige bij A9 Badhoevedorp-Holendrecht, een project dat nog in contractvoorbereiding is. “Met ons verkeersmodel ‘voorspellen de we toekomst’, zo vallen straks alle stukjes op hun plaats.”

Wat is contractvoorbereiding?

“De huidige A9 bestaat uit 2 x 3 rijstroken per rijrichting. In 2019 starten de werkzaamheden en straks, in 2024/2026, zijn er 4 rijstroken per rijrichting. Plus een verdiepte ligging en twee overkappingen ter hoogte van het Stadshart en het Oude Dorp”, vertelt Saar. “In de tussenliggende jaren moet er hard aan de weg gewerkt worden. En om ervoor te zorgen dat de weggebruikers zo min mogelijk hinder ervaren tijdens de uitvoering van het project, breng ik nu al zoveel mogelijk verkeerskundige aspecten in kaart. Eigenlijk moet er antwoord komen op de vraag: hoe kunnen we het verkeer tijdens de bouw werkzaamheden laten doorstromen met zo min mogelijk hinder. Om daar antwoord op te kunnen geven ga je als verkeerskundige op zoek naar de verkeerssituatie die het meest ideaal is.”

 

A9 Amstelveen_sept2015_RvL_IMG_0757

Gezicht vanaf de Amsterdamseweg richting Badhoevedorp, juni 2015.

Hoe laat je verkeer doorstromen bij wegwerkzaamheden?

“Bij Schiphol-Amsterdam-Almere werken we als verkeerskundigen met het computerprogramma INDY. Dat is een dynamisch verkeersmodel, ontwikkeld door TNO en TU Delft. Met dit model kunnen we de normale verkeerssituatie simuleren, maar ook de effecten van afsluitingen en wegversmallingen. Bovendien kunnen we de effecten van verkeersmaatregelen, zoals een lagere maximale snelheid, berekenen”, legt Saar uit. INDY wordt gevoed met sociaal economische gegevens over de huidige situatie in de omgeving. “Hoe ziet bijvoorbeeld het wegennet er nu uit, het aantal inwoners, arbeidsplaatsen, studenten/scholieren en winkelbezoekers. Maar ook de huidige verkeersintensiteit, de verkeersstromen die aangeven hoeveel mensen van A naar B gaan en wanneer. Daarnaast kijken we ook naar de toekomstige ontwikkelingen op het gebied van arbeidsplaatsen en woningbouw.”

 

“Het verkeersmodel berekent zo de verkeersstromen van de toekomst in 2020 en 2030. Het model van 2020 gebruiken we voor het project A9 Badhoevedorp–Holendrecht, omdat in 2020 gewerkt wordt aan de weg. De nieuwe A9 Gaasperdammerweg is in 2020 gereed, dus op die snelweg is dan meer capaciteit. Maar ook de A10 Zuid is tegelijkertijd met ons in uitvoering, dus dat betekent ook weer veel voor de verkeersstromen.”

Op welke manier kom je tot de meest ideale situatie?

“Om het moment dat je de situatie in 2020 in kaart hebt gebracht ga je ‘spelen’ met verkeersmaatregelen, zoals: het aanpassen van de snelheid, het verminderen van het aantal rijstroken of deze versmallen. Je blijft eigenlijk net zolang aan de knoppen draaien van het model totdat je een situatie hebt die tijdens de werkzaamheden de minste hinder veroorzaakt voor de weggebruiker.”

 

uitsnede verkeerssimulatie a9 amstelveen

Voorbeeld simulatie in de toekomstige situatie: verkeer van en naar de A9.

Hoe ziet de A9 eruit voor weggebruikers tijdens de bouw?

“Voor het traject A9 Badhoevedorp-Holendrecht werken we tijdens de volledige bouwperiode met smallere rijstroken, het aantal rijstroken blijft zo wel gelijk aan het huidige aantal. Omdat door de versmalde rijstroken de totale capaciteit van de weg gedurende de bouw minder is, verlagen we vanwege de verkeersveiligheid en doorstroming ook de maximale snelheid. En omdat de werkzaamheden meerdere jaren duren, richten wij de weg in alsof het een permanente situatie is. Zo hebben wij geen gele markering, maar witte en gebruiken we blauwe verkeersborden met witte letters in plaats van gele met zwarte letter. Zo wen je als weggebruiker snel aan de nieuwe situatie.”

En hoe zien de lokale wegen eruit tijdens de bouw?

“Momenteel zijn er 3 aansluitingen met op- en afritten tussen knooppunt Badhoevedorp en Holendrecht. Bij Ouderkerk aan de Amstel, het Stadshart en Aalsmeer. Tijdens de werkzaamheden gaat naar verwachting de noordelijke afrit bij het Stadshart circa 2 jaar dicht en de zuidelijke toerit circa 4 jaar. Dus moet het Amstelveense verkeer dat van en naar de A9 wil via 1 van de andere aansluitingen gaan rijden. Vanaf het moment dat wij starten met bouwen, worden de lokale wegen in Amstelveen gebruikt als alternatieve route voor dit verkeer. Ik kijk als verkeerskundige mee naar de maatregelen die hiervoor genomen worden door de gemeente Amstelveen, zoals het aanleggen van extra rijstroken en het aanpassen van verkeerslichten. Wederom om ervoor te zorgen dat de weggebruiker zo min mogelijk hinder ervaart tijdens de bouw. Daarnaast maken we ook afspraken met de gemeenten en de provincie over hoe het beste om te gaan met de hinder die we veroorzaken tijdens de bouw: bijvoorbeeld het openhouden van bepaalde wegen voor brandweer en ambulance of over het heien en slopen in de nacht.”

 

keizer karelweg iXas 066 aug 2015

Kruising A9 Amstelveen met de Keizer Karelweg, augustus 2015.

Wat is de volgende stap?

Op dit moment wordt door het team Verkeer & Mobiliteit gewerkt aan een bereikbaarheidsplan voor de A9. Saar: “Daarin staat wie we moeten benaderen en wanneer om de weggebruiker tijdig te voorzien van hinderinformatie. Dus gericht communiceren over mogelijke toekomstige verkeershinder. Hier ligt ook een mooie uitdaging voor een verkeerskundige.”

Lees ook