De wisselbaan is als onderdeel van de weguitbreiding Schiphol-Amsterdam-Almere verlengd en loopt van knooppunt Gooimeer via de A1 en A9 Gaasperdammerweg helemaal tot bij Ouderkerk aan de Amstel op de A9. Met een totale lengte van circa 25 kilometer. Weggebruikers kunnen de wisselbaan ’s ochtends gebruiken richting Amsterdam en Schiphol en ’s avonds richting Almere. De wisselbaan is een soort express lane in de spits tussen de grote steden. De wisselbaan is in fasen in gebruik genomen.
Wisselbaan A1/A6
Op 27 oktober 1993 werd op de A1 tussen knooppunt Diemen en knooppunt Muiderberg de eerste carpoolstrook van Europa geopend. Alleen auto’s met drie of meer inzittenden mochten deze uit één rijstrook bestaande rijbaan gebruiken. De rijbaan was geen succes, files bleven en de carpoolstrook werd niet intensief gebruikt. In september 1994 werd de strook gewijzigd in een standaard wisselbaan, door de afscheiding te verwijderen. In 2010 is de wisselbaan zelfs verlengd.
Als onderdeel van de weguitbreiding Schiphol-Amsterdam-Almere (SAA) is de wisselbaan samen met de A1 verlegd en verlengd tot knooppunt Gooimeer. De vernieuwde verlengde wisselbaan op de A1 en de A6 is op 4 oktober 2017 opengesteld. Voor het verkeer uit Almere richting Amsterdam en vice versa zijn er daardoor twee extra rijstroken in de drukke ochtend- en avondspits beschikbaar.
Wisselbaan A9 door Gaasperdammertunnel
Sinds 2020 rijdt het verkeer door de A9 Gaasperdammertunnel. De middelste buis van de Gaasperdammertunnel is gereserveerd voor de wisselbaan. Deze buis was bouwtechnisch klaar maar nog niet beschikbaar voor verkeer. Dit had te maken met de nog te bouwen in- en uitgang van de wisselbaan bij Ouderkerk aan de Amstel als onderdeel van het SAA-project A9 Badhoevedorp-Holendrecht.
Wisselbaan A9 Ouderkerk aan de Amstel
In het voorjaar van 2026 is de aanleg van de laatste stuk van de wisselbaan bij de A9 Badhoevedorp-Holendrecht gereed gekomen. Samen met de wisselbaan in de Gaasperdammertunnel is er nu over circa 10 kilometer een extra rijstrook richting Almere beschikbaar tijdens de avondspits. Zodra de verbreding van de A9 Badhoevedorp–Holendrecht klaar is, wordt dit verlengde stuk ook tijdens de ochtendspits opengesteld voor verkeer van Almere richting Amstelveen.
Alleen voor personenvoertuigen en motoren
In verband met de veiligheid mogen alleen personenauto’s en motoren gebruik maken van de wisselbaan. Autobussen, vrachtverkeer, motorvoertuigen met aanhanger en transport van gevaarlijke stoffen mogen niet op de linkerrijstroken van een snelweg rijden en kunnen daardoor ook niet bij de ingangen van de wisselbaan komen. Daarom maken deze weggebruikers geen gebruik van de wisselbaan. Alleen in geval van calamiteiten of bijvoorbeeld onderhoud kan daarop een uitzondering worden gemaakt.
Geen tussentijdse afritten
De wisselbaan is een soort express lane in de spits tussen de grote steden. Bent u eenmaal op de wisselbaan via één van de ingangen, dan is er geen mogelijk de wisselbaan tussentijds te verlaten. Vermijd de wisselbaan als u niet via een van de uitgangen uw reis verder wil zetten.
Waar kunt u in de spits de wisselbaan in- en uitrijden?
Ochtendspits
Ingang
· op de A6 nabij knooppunt Gooimeer
· op de N702 nabij knooppunt Gooimeer
Uitgang
· op de A1 nabij aansluiting Diemen
· op de A9 nabij de brug over het Amsterdam-Rijnkanaal
Beeld: huidige situatie van de wisselbaan
Avondspits
Ingang
· op de A9 nabij de brug over het Amsterdam-Rijnkanaal
· Op de A1 nabij aansluiting Diemen
Uitgang
· op de N702 nabij knooppunt Gooimeer
· op de A6 nabij knooppunt Gooimeer
Wisselbaan van en naar richting Hilversum/Amersfoort niet beschikbaar
Vanwege de groei van Almere is er extra capaciteit nodig om het verkeer daar af te wikkelen. De wisselbaan biedt deze extra capaciteit in de spitsen. Vanuit Hilversum/Amersfoort is er op de A1 ruim voldoende capaciteit beschikbaar is om het verkeer af te wikkelen. Extra capaciteit is daar niet nodig. Daarom is de wisselbaan alleen bestemd voor verkeer van en naar Almere. Vroeger konden weggebruikers vanuit de richting Amersfoort/Hilversum bij knooppunt Muiderberg de wisselbaan inrijden. Dat is in de nieuwe situatie niet meer mogelijk. Er is wel een ingang voor de wisselbaan op de A1 bij knooppunt Muiderberg, maar die wordt alleen opengesteld in geval van calamiteiten, onderhoudswerkzaamheden of grote evenementen.
Let op: ook de uitgang van de wisselbaan in de richting Hilversum/Amersfoort is gesloten.
